Święta świata

Międzynarodowy Dzień Pokoju

Dzień ONZ poświęcony pokojowi, a od 2002 roku także globalnemu zawieszeniu broni i powstrzymaniu się od przemocy. Obchody otwiera Dzwon Pokoju w siedzibie ONZ w Nowym Jorku.

21 września, co roku

W 2027 r.: wtorek · za 327 dni

Oficjalne · Zgromadzenie Ogólne ONZ, 1981

HistoriaSkąd się wzięło

Międzynarodowy Dzień Pokoju ustanowiło Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1981 roku rezolucją 36/67.[1][6] Projekt zgłosiły Wielka Brytania i Kostaryka. Na początku święto nie miało stałej daty: obchodzono je w trzeci wtorek września, w dniu otwarcia dorocznej sesji Zgromadzenia Ogólnego. Pierwsze obchody odbyły się we wrześniu 1982 roku.[2]

W 1999 roku brytyjski dokumentalista Jeremy Gilley założył organizację Peace One Day, która zabiegała o jeden dzień w roku, kiedy wszystkie państwa powstrzymają się od walk.[4] W 2001 roku Zgromadzenie Ogólne przyjęło jednogłośnie nową rezolucję: Dzień Pokoju dostał stałą datę, 21 września, i stał się dniem niestosowania przemocy i zawieszenia broni.[1] Projekt znów zgłosiły Wielka Brytania (powołując się na Peace One Day) i Kostaryka, a zmiana obowiązywała od 2002 roku.[2]

Oś czasu: 1954 Dzwon Pokoju, 1981 Rezolucja 36/67, 1982 Pierwsze obchody, 1999 Peace One Day, 2002 Stała data27 lat1 rok17 lat3 lata1954Dzwon Pokojudar Japonii dlasiedziby ONZ1981Rezolucja 36/67trzeci wtorekwrześnia1982Pierwszeobchodywrzesień1999Peace One DaykampaniaJeremy’ego Gilleya2002Stała data21.09 · dzieńzawieszenia broniOś czasu: 1954 Dzwon Pokoju, 1981 Rezolucja 36/67, 1982 Pierwsze obchody, 1999 Peace One Day, 2002 Stała data27 lat1 rok17 lat3 lata19541981198219992002Dzwon Pokojudar Japonii dla siedziby ONZRezolucja 36/67trzeci wtorek wrześniaPierwsze obchodywrzesieńPeace One Daykampania Jeremy’ego GilleyaStała data21.09 · dzień zawieszenia broni
Od 1954 do 2002 roku. Odstępy na osi nie są proporcjonalne do liczby lat.

IdeaO co w nim chodzi

Obchody w siedzibie ONZ w Nowym Jorku zaczynają się od uderzenia w Dzwon Pokoju.[2] To japoński dzwon świątynny, który Stowarzyszenie Narodów Zjednoczonych Japonii podarowało ONZ w czerwcu 1954 roku. Waży 116 kg i ma metr wysokości. Odlano go z monet zebranych od delegatów ponad 60 państw obecnych na 6. sesji Zgromadzenia Ogólnego w Paryżu i z innych darów, m.in. medali, odznak i pocisków.[3] Napis na dzwonie głosi: „Niech żyje absolutny pokój na świecie”.[2]

Co roku ONZ wybiera hasło przewodnie. W 2026 roku brzmi ono „Invest in Peace – For Everyone, Everywhere, Every Day” i wyróżnia ludzi, którzy budują pokój lokalnie: w sąsiedztwie, w szkołach, we własnych społecznościach.[1] W 2007 roku sekretarz generalny Ban Ki-moon wezwał do 24-godzinnego przerwania walk 21 września i do minuty ciszy na całym świecie.[2]

Zawieszenie broni bywa realne. W 2007 roku Peace One Day z WHO, UNICEF i afgańskim ministerstwem zdrowia wykorzystało Dzień Pokoju do akcji szczepień: 1,4 mln dzieci w południowym i wschodnim Afganistanie dostało szczepionkę przeciw polio. Według organizacji w Dniu Pokoju 2008 w Afganistanie odnotowano o 70% mniej incydentów z użyciem przemocy.[4]

1981rezolucja ONZ ustanawiająca Dzień Pokoju
60+państw, z których monet odlano Dzwon Pokoju
1,4 mlndzieci zaszczepionych przeciw polio w Afganistanie (2007)
−70%incydentów przemocy w Afganistanie w Dniu Pokoju 2008 (wg Peace One Day)

PomysłyJak świętować

01

Minuta ciszy

Zatrzymaj się na minutę w ciągu dnia – sam, w pracy albo w klasie. To gest, do którego ONZ wzywało cały świat.

02

Krąg rozmowy

ONZ proponuje „Peace Circle”: rozmowę młodszych i starszych o tym, co psuje i co buduje zgodę w ich otoczeniu.

03

Daj komuś swój czas

Godzina wolontariatu, pomoc sąsiadowi, zakupy dla starszej osoby. Pokój zaczyna się od relacji, nie od traktatów.

04

Zakopać jeden topór

Napisz do osoby, z którą się poróżniłeś. Mała, prywatna wersja zawieszenia broni.

CiekawostkaPrawda czy mit

Sprawdź się

Międzynarodowy Dzień Pokoju i Światowy Dzień Pokoju 1 stycznia to to samo święto.

KrótkoPytania i odpowiedzi

Czy Międzynarodowy Dzień Pokoju to dzień wolny od pracy?

Nie. To dzień obchodów ustanowiony przez ONZ, a nie święto państwowe.

Od kiedy Dzień Pokoju wypada 21 września?

Od 2002 roku. Wcześniej, od 1981 roku, obchodzono go w trzeci wtorek września, w dniu otwarcia sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ.

Czym jest Dzwon Pokoju?

To japoński dzwon odlany z monet z ponad 60 państw, podarowany ONZ w 1954 roku. Bije w nim sekretarz generalny ONZ na rozpoczęcie obchodów 21 września.

BibliografiaŹródła

  1. Organizacja Narodów Zjednoczonych: „International Day of Peace, 21 September”. un.org Dostęp: 28.10.2026↩
  2. Wikipedia (en): „International Day of Peace”. en.wikipedia.org Dostęp: 28.10.2026↩
  3. Wikipedia (en): „Japanese Peace Bell”. en.wikipedia.org Dostęp: 28.10.2026↩
  4. Wikipedia (en): „Peace One Day”. en.wikipedia.org Dostęp: 28.10.2026↩
  5. Stolica Apostolska (vatican.va): „Message of His Holiness Pope Paul VI for the observance of a Day of Peace, 1 January 1968”. vatican.va Dostęp: 28.10.2026↩
  6. Organizacja Narodów Zjednoczonych: „List of International Days and Weeks”. un.org Dostęp: 28.10.2026↩

Tego samego dnia
21 września świętujemy też

Cały 21 września
Organizacja· alzint.org

Światowy Dzień Choroby Alzheimera

Obchodzony 21 września w ramach Światowego Miesiąca Alzheimera, koordynowanego przez Alzheimer's Disease International. Tego dnia ADI publikuje doroczny World Alzheimer Report – w 2026 roku poświęcony badaniom klinicznym.

Bez osobnej strony
Organizacja· Wikipedia

Światowy Dzień Orderu Uśmiechu dla dzieci

Ustanowiony 4 października 2003 roku w Świdnicy przez Międzynarodową Kapitułę Orderu Uśmiechu, z inicjatywy dr. Cezarego Leżeńskiego, na 35-lecie orderu. Było to pierwsze w historii wyjazdowe posiedzenie Kapituły.

Bez osobnej strony
Oficjalne· Sejm RP

Dzień Krajowej Administracji Skarbowej

Art. 5 ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej brzmi: „Dzień 21 września ustanawia się Dniem Krajowej Administracji Skarbowej”. KAS połączyła Służbę Celną, administrację podatkową i kontrolę skarbową.

Bez osobnej strony
Oficjalne· Wikipedia

Dzień Niepodległości Malty

21 września 1964 roku Malta uzyskała niepodległość od Wielkiej Brytanii. To jedno z pięciu świąt narodowych kraju.

Bez osobnej strony