HistoriaSkąd się wzięło
Pomysłodawcą święta był Heinrich Zimmermann (1887–1942), dziennikarz i działacz na rzecz ochrony zwierząt, wydawca czasopisma Mensch und Hund („Człowiek i pies”). Urodził się w Warszawie, a pracował w Berlinie.[3][2] Pierwsze obchody zorganizował 24 marca 1925 roku w berlińskim Sportpalast; przyszło ponad 5 tysięcy osób.[1][4]
Marzec był wyborem z konieczności. Zimmermann chciał świętować 4 października, ale Sportpalast, jedyna sala zdolna pomieścić tysiące gości, był tego dnia zajęty. Na planowaną datę obchody przeniesiono po raz pierwszy w 1929 roku. Początkowo ideę podchwycono tylko w Niemczech, Austrii, Szwajcarii i Czechosłowacji.[3]
Przełom przyszedł 8 maja 1931 roku: międzynarodowy kongres organizacji ochrony zwierząt we Florencji jednogłośnie przyjął wniosek Zimmermanna, by 4 października obchodzić na całym świecie jako Dzień Zwierząt.[3][1] Sam pomysłodawca nie doczekał końca wojny: zginął w 1942 roku w obozie koncentracyjnym.[4]
Data nawiązuje do św. Franciszka z Asyżu, który zmarł w przeddzień 4 października 1226 roku; ten dzień stał się jego wspomnieniem liturgicznym.[3] 29 listopada 1979 roku Jan Paweł II dokumentem Inter sanctos ogłosił św. Franciszka niebiańskim patronem ekologii.[7]
IdeaO co w nim chodzi
Celem obchodów jest podniesienie statusu zwierząt i poprawa standardów ich dobrostanu na całym świecie. Od 2003 roku święto koordynuje brytyjska organizacja Naturewatch Foundation, która uruchomiła wtedy stronę World Animal Day, a w 2007 roku program ambasadorów. Dziś ma ich ponad 90 w ponad 70 krajach.[2] Na stulecie, w 2025 roku, hasłem obchodów było „Save Animals, Save the Planet” („Ratuj zwierzęta, ratuj planetę”).[1]
PolskaDzień Zwierząt w Polsce
27 października 2006 roku Sejm RP podjął uchwałę „w sprawie ustanowienia Dnia Zwierząt”, ogłoszoną w Monitorze Polskim (2006, nr 80, poz. 794). Sejm ustanowił w niej 4 października Dniem Zwierząt i odnotował, że w Polsce od ponad 10 lat obchodzi się wtedy Światowy Dzień Zwierząt, z coraz liczniejszymi festynami i imprezami. W uzasadnieniu przywołał też św. Franciszka z Asyżu i jego szacunek dla „naszych braci mniejszych”.[5]
Podstawą prawną ochrony zwierząt w Polsce jest ustawa z 21 sierpnia 1997 roku o ochronie zwierząt, obowiązująca od 24 października 1997 roku. Jej art. 1 stanowi, że zwierzę, „jako istota żyjąca, zdolna do odczuwania cierpienia, nie jest rzeczą”, a człowiek jest mu winien poszanowanie, ochronę i opiekę.[6]
Dla dzieciW przedszkolu i szkole
Dla dzieci Wiek: 3–10 lat. Więcej takich świąt: Święta dla dzieci.
01
Zbiórka dla schroniska
Klasa lub grupa przez tydzień zbiera karmę, koce i zabawki, a potem razem z nauczycielem zawozi je do najbliższego schroniska. Wcześniej warto zapytać schronisko, czego najbardziej brakuje.
02
Galeria naszych zwierzaków
Każde dziecko przynosi zdjęcie albo rysunek swojego (lub wymarzonego) zwierzaka i mówi jedno zdanie o tym, jak się nim opiekować. Z prac powstaje gazetka na korytarzu.
03
Karmnik z kartonu po mleku
Wycięte okienko, patyczek jako grzęda i sznurek do zawieszenia. Na jesień i zimę karmnik wystarczy wypełnić słonecznikiem; chleb i solone resztki nie nadają się dla ptaków.
04
Zgadnij, kto to
Zabawa ruchowa: dziecko naśladuje chód i odgłos zwierzęcia, reszta zgaduje. Starsze dzieci mogą dodać jedną ciekawostkę o tym zwierzęciu.
PomysłyJak świętować
01
Wesprzyj schronisko
Karma, koce, czas na spacer z psem albo przelew. Schroniska publikują listy potrzeb, więc łatwo trafić z pomocą tam, gdzie jest naprawdę potrzebna.
02
Zrób przegląd zdrowia pupila
Sprawdź termin szczepień i odrobaczania, stan czipa i dane w bazie. Taki doroczny przegląd w jednym, stałym dniu łatwo zapamiętać.
03
Zgłoś się na wolontariat
Wiele schronisk i fundacji szuka wolontariuszy do spacerów, socjalizacji zwierząt i pomocy przy adopcjach. Październik to dobry moment, by zapytać.
04
Przeczytaj art. 1 ustawy
Jedno zdanie, od którego zaczyna się polska ustawa o ochronie zwierząt: zwierzę nie jest rzeczą. Dobra okazja, by porozmawiać o tym z bliskimi.
CiekawostkaPrawda czy mit
Sprawdź się
Światowy Dzień Zwierząt ustanowili ekolodzy na zjeździe we Florencji w 1931 roku, aby zwrócić uwagę na gatunki zagrożone wyginięciem.
KrótkoPytania i odpowiedzi
Czy Dzień Zwierząt jest w Polsce świętem oficjalnym?
Tak, w tym sensie, że Sejm RP ustanowił 4 października Dniem Zwierząt uchwałą z 27 października 2006 roku. To jednak święto okolicznościowe, a nie dzień wolny od pracy.
Dlaczego Dzień Zwierząt wypada 4 października?
To dzień wspomnienia św. Franciszka z Asyżu, kojarzonego z miłością do zwierząt. Taką datę od początku chciał Heinrich Zimmermann, a w 1931 roku przyjął ją kongres organizacji ochrony zwierząt we Florencji.
Czym różni się od Dnia Praw Zwierząt?
To osobne święta. Dzień Praw Zwierząt obchodzi się w Polsce 22 maja i nawiązuje do prac nad ustawą o ochronie zwierząt z 1997 roku; Międzynarodowy Dzień Praw Zwierząt przypada 10 grudnia.
BibliografiaŹródła
- World Animal Day (Naturewatch Foundation): „100 Years of World Animal Day: The forgotten legacy of Heinrich Zimmermann”. worldanimalday.org Dostęp: 28.10.2026↩
- World Animal Day (Naturewatch Foundation): „A day for animal lovers worldwide – About us”. worldanimalday.org Dostęp: 28.10.2026↩
- Wim DeKok, World Animal Net (PDF w serwisie welovecatz.hu): „The Origin of World Animal Day”. welovecatz.hu Dostęp: 28.10.2026↩
- der Freitag (Roland Benedikter, 4.10.2024): „100 Jahre Welttierschutztag: Tiere sind uns viel ähnlicher, als wir oft glauben”. freitag.de Dostęp: 28.10.2026↩
- Sejm RP, Internetowy System Aktów Prawnych: „Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 października 2006 r. w sprawie ustanowienia Dnia Zwierząt (M.P. 2006 nr 80 poz. 794)”. api.sejm.gov.pl Dostęp: 28.10.2026↩
- Sejm RP, Internetowy System Aktów Prawnych: „Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. 1997 nr 111 poz. 724)”. api.sejm.gov.pl Dostęp: 28.10.2026↩
- EWTN (tekst dokumentu Jana Pawła II z 29.11.1979): „Bula Inter sanctos: Proclamación de San Francisco de Asís como Patrono de la Ecología”. ewtn.com Dostęp: 28.10.2026↩